Λοφιοφόροι τρίτωνες, υπάρχουν ακόμα κοντά μας

Ο Βαλκανικός χτενοτρίτωνας, ή Ανατολικός λοφιοφόρος τρίτωνας ή Μεγάλος τρίτωνας (Triturus ivanbureschi) που παλιότερα αναφέρονταν ως Triturus karelini), εντοπίζεται ανατολικά του Αξιού και έως την Ανατολική Θράκη και την Βουλγαρία. Την εποχή αναπαραγωγής τα αρσενικά φέρουν μεγάλο λοφίο στην ράχη. Γι αυτό του δόθηκε αυτό το όνομα.

Είναι μακρινός συγγενής του αλπικού τρίτωνα, που είναι πιο διάσημος, αλλά περισσότερο απειλούμενος, γιατί βρίσκεται σε χαμηλότερα υψόμετρα και στην γεωργική ζώνη.

Στην Ελλάδα υπάρχουν οκτώ είδη ουροδελών αμφιβίων (αμφίβια δηλαδή που διατηρούν την ουρά και μετά το στάδιο του γυρίνου). Το πιο γνωστό είναι η Σαλαμάνδρα.

Παρατίθενται στην συνέχεια φωτογραφίες από την ευρύτερη περιοχή των λιμνών Κορώνεια και Βόλβη και μια έρευνα που βρίσκεται σε εξέλιξη, σε συνεργασία με τον Φορέα Διαχείρισης των λιμνών:

  • Αρσενικό, με το λοφίο στην ράχη, που έχει περιοριστεί, αφού έχει ολοκληρωθεί η εποχή του φλερτ.
  • Θηλυκό, με την κίτρινη γραμμή στην ουρά.
  • Γυρίνος, με τα εξωτερικά βράγχια
  • Γυρίνος λίγο πριν την μεταμόρφωση και την απορρόφηση των βραγχιών, στο τέλος του καλοκαιριού (μήκος 9 εκατοστά)

Τα αμφίβια υποφέρουν γιατί:

  • στερούμε το νερό από ρέματα και λιμνία, για να έχουμε νερό στην βρύση του σπιτιού μας ή για να αρδεύουμε ή να ποτίζουμε ζώα (στην περίπτωση των μικρών λιμνίων),
  • αποξηράναμε εκτάσεις,
  • ευθυγραμμίσαμε ποτάμια, στερώντας μαιανδρισμούς και πρόσκαιρες θέσεις με νερό χωρίς ροή,
  • ισοπεδώσαμε στις άκρες των χωραφιών τις θέσεις με νερό,
  • κατασκευάζουμε δρόμους ακριβώς δίπλα στις θέσεις αναπαραγωγής τους και τα πατάμε με τα αυτοκίνητα όταν αυτά πηγαίνουν προς αυτές ή φεύγουν μετά την ολοκλήρωση της μεταμόρφωσης των γυρίνων σε ώριμα άτομα,
  • βάζουμε ψάρια στα λιμνία, νομίζοντας ότι κάνουμε κάτι καλό,
  • ρυπαίνουμε με λιπάσματα και φυτοφάρμακα,
  • πετάμε σκουπίδια και άλλα υλικά στα ρέματα.

Και λίγα λόγια για την εξάπλωση των μεγάλων λοφιοφόρων τριτώνων:

Παλιότερα θεωρούταν ότι όλοι οι μεγάλοι τρίτωνες ανήκαν σε ένα είδος. Πρόσφατα έγινε διάκριση σε πολλά είδη. Ο Αξιός περίπου αποτελεί το βιογεωγραφικό όριο για τα δύο είδη μεγάλων τριτώνων στην Ελλάδα. Ανατολικά εντοπίζεται το Triturus ivanbureschi. Το συγγενικό του είδος Triturus macedonicus εξαπλώνεται δυτικά του Αξιού.

Η ομάδα των karelini, στην οποία εντάσσεται ο Ανατολικός λοφιοφόρος τρίτωνας, εξαπλώνεται έως τα παράλια του Πόντου στην Μικρά Ασία και την Κασπία.

Η καταμομή των μεγάλων τριτώνων σύμφωνα με την δημοσίευση: Wielstra, B., Litvinchuk, S. N., Naumov, B., Tzankov, N., Arntzen, J. W. (2013): A revised taxonomy of crested newts in the Triturus karelinii group (Amphibia: Caudata: Salamandridae), with the description of a new species. Zootaxa 3682 (3): 441-453, DOI: http://dx.doi.org/10.11646/zootaxa.3682.3.5

Δημήτρης Γ. Μπούσμπουρας

Μια σκέψη σχετικά μέ το “Λοφιοφόροι τρίτωνες, υπάρχουν ακόμα κοντά μας

Τα σχόλια είναι απενεργοποιημένα.