Μαλέας, Υγρότοπος Στογγύλης, Ελαφόνησος

Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας εξέδωσε 9 άδειες παραγωγής με αιολικά σε ορεινές περιοχές στον Μαλέα (18/10/2019).

Η Χερσόνησος του Μαλέα είναι σημαντική περιοχή για την μετανάστευση των πουλιών καθώς βρίσκεται ακριβώς στο σημαντικότερο πέρασμα Μαλέας – Κύθηρα – Αντικύθηρα – Κρήτη. Στα βράχια φωλιάζουν σπιζαετοί και πολλά άλλα αρπακτικά. Ο υγρότοπος της Στρογγύλης, που είναι μια μακρόστενη λιμνοθάλασσα απέναντι από την Ελαφόνησο, περιβαλλόμενη από αλίπεδα  είναι ο πρώτος σταθμός κατά την εαρινή μετανάστευση και έχει αξία αντίστοιχη της Γιάλοβα που βρίσκεται σε παρόμοια θέση στον δυτικό μεταναστευτικό διάδρομο. Εκεί σταματάνε τα υδρόβια και παρυδάτια πουλιά μετά το πέρασμα της Μεσογείου για διατροφή.

Στην περιοχή αυτή (Μαλέας – Δήμος Βοιών) έκανα έρευνα για την πανίδα πριν 15 χρόνια.  Πρόκειται για μια έρευνα αναγνώρισης και πρώτης καταγραφής στο πεδίο χωρίς να υπάρχουν προηγουμένως πολλά στοιχεία για την πανίδα, εκτός από λίγα δεδομένα για τον υγρότοπος Στρογγύλη (βόρεια της Νεάπολης). Οι καταγραφές διήρκεσαν έναν χρόνο.

Στην μελέτη αυτή παρουσίασα και χάρτες της εξάπλωσης των ειδών, αλλά όχι και τις ακριβείς θέσεις για τα σημαντικά είδη. Στην περίοδο μετά την θεσμοθέτηση της διαδικασίας Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης θεωρώ ότι είναι προτιμότερο να υπάρχει η πληροφορία, παρά τους κινδύνους ενόχλησης, καταστροφών ή βανδαλισμών, καθώς είναι προτιμότερο να είναι γνωστές οι σημαντικές θέσεις. Εναπόκειται στους πολίτες να διασφαλίσουν την διατήρηση των ειδών και την καλή κατάσταση των ενδιαιτημάτων τους. Εννοείται ότι η παρουσίαση αυτή δεν είναι εξαντλητική και η μη αποτύπωση ενός είδους δεν σημαίνει απουσία. Αποτελεί μόνο μια εικόνα μετά από 35 ημέρες καταγραφών στο πεδίο. Έτσι π.χ. μια ακόμα επικράτεια σπιζαετού έχει εντοπιστεί πρόσφατα. 

Η περιοχή είχε προταθεί να ενταχθεί στις περιοχές Natura για την χλωρίδα κυρίως. Είχε μάλιστα πραγματοποιηθεί και η αποτύπωση των τύπων οικοτόπων, αποτύπωση που παρατίθεται σε εικόνα στην μελέτη. Από την έρευνα που έκανα έδειξε ότι είναι πολύ σημαντική και για την πανίδα, τόσο για τα πουλιά αλλά και για άλλα είδη.

Με παρέμβαση τοπικού παράγοντα του ΠΑΣΟΚ στον Λαλιώτη (υπουργό Περιβάλλοντος) το μεγαλύτερο μέρος της αρχικά προταθείσας έκτασης στο δίκτυο NATURA εξαιρέθηκε και παρέμεινε μόνο η Ελαφόνησος και ο υγρότοπος Στρογγύλη. Ακόμα και το ακρωτήριο με τα απολιθωμένα εξαιρέθηκε. Ο τοπικός παράγοντας με απειλούσε να μην κατεβαίνω εκεί στο χωριό του (Βελανίδια) και να μην λέω ότι εκεί έχει σπιζαετούς γιατί … θα πάθω τίποτα. Έπαιρνε τηλέφωνο σπίτι και έλεγε στους δικούς μου να προσέχω. Έβαζε και κτηνοτρόφους να λένε ότι θα έχουν πρόβλημα. Έπεσε όμως στην περίπτωση καθώς είχα δημοσιεύσει τότε ένα κείμενο με τίτλο «Συνηγορία υπέρ των γιδιών» και οι κτηνοτρόφοι μόλις τους το έλεγα έμεναν με το στόμα ανοικτό «… εμάς άλλα μας είπανε». Έμαθα ότι ο κύριος αυτός ασχολείτο με την έκδοση αδειών για αιολικά. 

Όχι βέβαια πως θα γλίτωναν οι ορεινές περιοχές από τα αιολικά αν είχαν ενταχθεί στο δίκτυο Natura. Θα είχαν κάνει τότε και κάποιες πρόσθετες μελέτες και θα είχαν βρεθεί οι πρόθυμοι με το αζημίωτο να πουν ότι δεν έχει σπιζαετό, όπως έγινε σε αντίστοιχες «μελέτες» λίγο πιο πάνω, στον Ζάρκακα και τον Πάρνωνα.

Στην χώρα που έχουμε μάθει σαν ζητιάνοι να κοροϊδεύουμε τους «κουτόφραγκους» για να ενταχθούμε σε προγράμματα, η προστασία του φυσικού περιβάλλοντος είναι μόνο στα χαρτιά. Αναρωτιέμαι μόνο πως η τοπική κοινωνία, που προσδοκά στον τουρισμό, θα προβάλει την περιοχή, γιατί τουρισμός και μεγάλα αιολικά δεν πάνε μαζί.

Παραθέτω στην συνέχεια την μελέτη που είχα ολοκληρώσει το 2005, όπως ακριβώς είχε δημοσιευτεί τότε για χρήση από οποιονδήποτε αρκεί να αναφέρει την πηγή. 

https://www.researchgate.net/publication/336676742_Research_of_the_fauna_and_the_natural_environment_of_the_area_of_the_Municipality_of_Vion-Malea_peninsula_Stroggyli_wetland_and_Elafonisos

 

Στην κορυφή της ανάρτησης παρατίθεται χάρτης με τις περιοχές NATURA, νότια της Μονεμβασιάς όπως είναι σήμερα, μαζί με τις θαλάσσιες περιοχές. Με κίτρινο αποτυπώνεται η περιοχή του αρχικού επιστημονικού καταλόγου που είχε προταθεί για διερεύνηση ένταξης στις περιοχές NATURA.

Δημήτρης Γ. Μπούσμπουρας

Σχόλιο 2019-10-19 190718.jpgΑπόσπασμα από την σελίδα της ΡΑΕ όπου φαίνονται οι Αιολικοί Σταθμοί Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας που θα αναπτυχθούν. 

Σχόλιο 2019-10-20 090954.jpg